جلد دوم [ ادامه سوره بقره ] [ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 114 ] وَ مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ مَنَعَ مَساجِدَ اللَّهِ أَنْ يُذْكَرَ فِيهَا اسْمُهُ وَ سَعى فِي خَرابِها أُولئِكَ ما كانَ لَهُمْ أَنْ يَدْخُلُوها إِلاَّ خائِفِينَ لَهُمْ فِي الدُّنْيا خِزْيٌ وَ لَهُمْ فِي الْآخِرَةِ عَذابٌ عَظِيمٌ ( 114 ) [ ترجمه ] و چه كسى ستمكارتر است از كسى كه باز ميدارد مساجد خدا را كه در آن نام خدا يادآورى شود و در خراب كردن آنها كوشش مىكند چنين گروهى وارد آن مساجد نميشوند مگر با بيم و هراس ، براى آنها در دنيا خوارى و براى آنها در آخرت عذاب بزرگى است ( 114 ) شرح لغات منع : بازداشت . داستان مفسرين در منظور از اين آيه عقائد مختلفى دارند . ابن عباس و مجاهد ميگويند منظور از اين اهل روم است با بيت المقدس پيكار نمودند و در خرابى آن كوشش كردند تا زمان عمر فرا رسيد در اين هنگام خداوند مسلمين را غالب و پيروز گردانيد و اهل روم وارد بيت المقدس نميشدند مگر با بيم و هراس حسن و قتاده ميگويند منظور : بخت النّصر است كه با كمك نصارى بيت المقدس را خراب كرد . از امام صادق عليه السلام روايت شده منظور قريش است هنگامى كه جلوگيرى نمودند از ورود پيامبر به مكّه و مسجد الحرام ، و همين معنا را بلخى و رمانى و جبائى اختيار نمودند . ليكن طبرى اين معنا را تضعيف نموده و گفته است : مشركين عرب در خراب كردن مسجد الحرام كوشش ننمودند . و گفتار طبرى نادرست است زيرا كه آباد كردن مساجد به نماز خواندن در آنها و خراب كردن آنها بجلوگيرى از نماز در آنها تحقّق پيدا مىكند و از طرفى روايت وارد است كه پس از هجرت پيامبر بمدينهء منوّره مشركين مساجدى را كه ياران پيامبر در مكّه در آن نماز ميگزاردند خراب كردند .